National insurance contributions for employed and self-employed persons

ยินดีต้อนรับสู่โลกของประกันสังคม (National Insurance)!

สวัสดีครับ/ค่ะ! วันนี้เราจะมาเจาะลึกเรื่อง เงินสมทบประกันสังคม (National Insurance Contributions หรือ NIC) กัน ถ้าคุณเคยดูสลิปเงินเดือนของสหราชอาณาจักร คุณจะเห็นว่ามีรายการ NIC ถูกหักควบคู่ไปกับภาษีเงินได้ (Income Tax) เสมอ แม้ว่าภาษีเงินได้จะถูกนำไปรวมในกองกลางเพื่อการใช้จ่ายของรัฐบาล แต่ NIC มักถูกเปรียบเปรยว่าเป็น "ค่าสมาชิก" สำหรับระบบสวัสดิการสังคมของสหราชอาณาจักร ซึ่งนำไปใช้จ่ายเบี้ยหวัดบำนาญของรัฐ (State Pension), บริการสุขภาพแห่งชาติ (NHS) และสวัสดิการอื่นๆ อีกมากมาย

ในบทนี้ เราจะมาเรียนรู้ว่าใครต้องจ่ายอะไรบ้าง มี NIC "ประเภทต่างๆ" (Classes) อะไรบ้าง และคำนวณอย่างไรสำหรับทั้งลูกจ้างและผู้ประกอบอาชีพอิสระ ไม่ต้องกังวลนะถ้าประเภทต่างๆ ดูน่าสับสนในตอนแรก เราจะค่อยๆ ย่อยไปทีละประเด็น!

1. ประกันสังคมสำหรับลูกจ้าง (Class 1)

เมื่อมีการจ้างงาน จะมีสองกลุ่มที่ต้องจ่าย NIC Class 1 คือ ลูกจ้าง (Employee) และ นายจ้าง (Employer) ซึ่งเราเรียกการจ่ายนี้ว่าเงินสมทบฝ่ายลูกจ้าง (Primary) และฝ่ายนายจ้าง (Secondary)

A. Primary Class 1 (ส่วนที่ลูกจ้างจ่าย)

ในฐานะลูกจ้าง คุณต้องจ่าย NIC จาก รายได้ที่เป็นเงินสดขั้นต้น (gross cash earnings) ของคุณ (เงินเดือน, ค่าจ้าง, โบนัส) โดยจะถูกหักโดยอัตโนมัติจากเงินเดือนผ่านระบบ PAYE โปรดทราบว่า "สวัสดิการอื่นที่ไม่ใช่เงินสด" (Benefits in kind เช่น รถบริษัท) จะไม่นำมาคำนวณ ใน Class 1 สำหรับลูกจ้าง

เกณฑ์และอัตราภาษี:

• รายได้ต่ำกว่า £12,570: 0% (โซนปลอดภาษี!)
• รายได้ระหว่าง £12,570 ถึง £50,270: 10%
• รายได้เกิน £50,270: 2%

ตัวอย่าง: หาก Sarah มีรายได้ £55,000 ต่อปี Primary NIC ของเธอจะถูกคำนวณเป็นขั้นบันไดดังนี้:

\( (£50,270 - £12,570) \times 10\% = £3,770 \)

\( (£55,000 - £50,270) \times 2\% = £94.60 \)

รวม Primary NIC ทั้งสิ้น: £3,864.60

B. Secondary Class 1 (ส่วนที่นายจ้างจ่าย)

นายจ้างก็ต้องจ่าย "ภาษี" สำหรับการจ้างงานเช่นกัน โดยคำนวณจาก รายได้ที่เป็นเงินสดขั้นต้น เช่นเดียวกับข้างต้น

เกณฑ์และอัตราภาษี:

• รายได้ต่ำกว่า £9,100: 0%
• รายได้เกิน £9,100: 13.8% (ไม่มีเพดานสูงสุดสำหรับนายจ้าง!)

ค่าลดหย่อนการจ้างงาน (Employment Allowance)

เพื่อช่วยเหลือธุรกิจขนาดเล็ก รัฐบาลจะมอบ Employment Allowance จำนวน £5,000 ให้กับนายจ้างส่วนใหญ่ ซึ่งหมายความว่านายจ้างไม่ต้องจ่าย NIC "Employer Class 1" จำนวน £5,000 แรกของปีนั้นๆ
หมายเหตุ: สิทธินี้ใช้ได้เฉพาะในกรณีที่ยอดรวม NIC ของนายจ้างในปีที่ผ่านมาไม่เกิน £100,000 เท่านั้น

ทบทวนด่วน: Class 1

ประเด็นสำคัญ: ลูกจ้างจ่าย 10% และ 2% ส่วนนายจ้างจ่าย 13.8% อย่าลืมหักเกณฑ์รายได้ (Threshold) ออกก่อนเสมอ (\(£12,570\) สำหรับลูกจ้าง และ \(£9,100\) สำหรับนายจ้าง) ก่อนที่จะนำไปคูณกับเปอร์เซ็นต์!

2. สวัสดิการที่ไม่ใช่เงินสด (Class 1A)

เกิดอะไรขึ้นเมื่อนายจ้างให้สวัสดิการแก่ลูกจ้าง (เช่น สมาชิกยิม หรือแผนประกันสุขภาพส่วนบุคคล) แทนที่จะให้เป็นเงินสด? เนื่องจากไม่มีการจ่ายเงินสด เราจึงไม่สามารถหัก NIC จากเงินเดือนลูกจ้างได้ ดังนั้น นายจ้าง จึงต้องเป็นผู้จ่าย Class 1A NIC ตามมูลค่าของสวัสดิการนั้น

• ใครจ่าย? นายจ้างเท่านั้น
• จ่ายจากอะไร? มูลค่าของสวัสดิการที่ต้องเสียภาษี (ใช้อัตราเดียวกับที่ใช้คำนวณภาษีเงินได้)
• อัตรา: 13.8%

เทคนิคช่วยจำ: ให้จำว่า Class 1A คือ Allowed benefits (สวัสดิการที่ได้รับอนุญาต) นายจ้างจ่ายเท่านั้น ลูกจ้างไม่ต้องจ่าย!

3. ประกันสังคมสำหรับผู้ประกอบอาชีพอิสระ (Class 2 และ Class 4)

หากคุณประกอบอาชีพอิสระ (Sole trader หรือ Partner) คุณจะไม่จ่าย Class 1 แต่จะต้องจ่าย Class 2 และ Class 4 โดยคำนวณจาก กำไรจากการประกอบธุรกิจ (trading profits)

A. Class 2 NIC (อัตราคงที่)

นี่คือยอดจ่ายรายสัปดาห์จำนวนน้อยๆ ที่คงที่ ซึ่งทำให้ผู้ประกอบอาชีพอิสระมีสิทธิได้รับ State Pension

• อัตรา: £3.45 ต่อสัปดาห์
• เมื่อไหร่ที่ต้องจ่าย: หากมีกำไรเกิน £12,570
• ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย: นักเรียนมักลืมว่าใน 1 ปีมี 52 สัปดาห์!
  \( 52 \text{ สัปดาห์} \times £3.45 = £179.40 \text{ ต่อปี} \).

B. Class 4 NIC (อัตราตามกำไร)

ส่วนนี้คล้ายกับ NIC ของลูกจ้างมาก แต่คำนวณจาก กำไรจากการประกอบธุรกิจที่ต้องเสียภาษี แทนที่จะเป็นเงินเดือน

เกณฑ์และอัตราภาษี:

• กำไรต่ำกว่า £12,570: 0%
• กำไรระหว่าง £12,570 ถึง £50,270: 9%
• กำไรเกิน £50,270: 2%

รู้หรือไม่? ผู้ประกอบอาชีพอิสระจ่ายในอัตราหลักที่ต่ำกว่า (9%) เมื่อเทียบกับลูกจ้าง (10%) เพราะพวกเขาได้รับสิทธิประโยชน์จากการจ้างงานน้อยกว่า เช่น ไม่ได้รับค่าจ้างระหว่างลาป่วยตามกฎหมาย!

ทบทวนด่วน: อาชีพอิสระ

ประเด็นสำคัญ: ผู้ประกอบอาชีพอิสระจ่าย NIC สองประเภท: ค่าธรรมเนียมรายสัปดาห์แบบคงที่ (Class 2) และเปอร์เซ็นต์ของกำไร (Class 4)

4. ตารางสรุปเพื่อการทบทวน

เก็บตารางนี้ไว้ให้ดีนะ มันคือตัวช่วยชีวิตในห้องสอบเลย!

5. ข้อควรระวังที่พบบ่อย

1. สับสนระหว่างเงินสดกับสวัสดิการ: จำไว้ว่า Class 1 (Primary และ Secondary) ใช้สำหรับ เงินสด เท่านั้น ส่วน Class 1A ใช้สำหรับ สวัสดิการ (Benefits) หากโจทย์ถามถึงยอด NIC รวมของนายจ้าง คุณมักจะต้องคำนวณทั้ง Class 1 Secondary และ Class 1A

2. Employment Allowance: อย่าลืมหัก £5,000 ออกจากยอด Class 1 Secondary ของ นายจ้าง เท่านั้น ห้ามนำไปหักออกจากยอดของลูกจ้างหรือ Class 1A

3. เกณฑ์ £12,570: สังเกตเห็นรูปแบบไหม? £12,570 คือตัวเลขมหัศจรรย์สำหรับเกือบทุกอย่าง (อัตราหลักของลูกจ้าง, Class 2 และ Class 4) ซึ่งตรงกับค่าลดหย่อนส่วนบุคคล (Personal Allowance) ของภาษีเงินได้พอดี!

4. ขีดจำกัดด้านอายุ: ภาระการจ่าย NIC ของ ลูกจ้าง (Class 1 Primary) และ ผู้ประกอบอาชีพอิสระ (Class 2 และ 4) จะสิ้นสุดลงเมื่อถึงวัยเกษียณตามกฎหมาย (State Retirement Age) อย่างไรก็ตาม นายจ้าง ยังคงต้องจ่าย Class 1 Secondary ตราบเท่าที่บุคคลนั้นยังคงทำงานอยู่!

คำให้กำลังใจทิ้งท้าย

ประกันสังคมอาจดูเหมือนมีตัวเลขเยอะแยะไปหมด แต่เมื่อคุณฝึกทำโจทย์แบบ "pro-forma" สักสองสามครั้ง คุณจะเริ่มเห็นรูปแบบเอง แค่จำไว้ว่าต้องตรวจสอบว่า: บุคคลนี้เป็นลูกจ้างหรือเป็นผู้ประกอบอาชีพอิสระ? และ เรากำลังดูยอดเงินสดหรือสวัสดิการ? คุณทำได้อยู่แล้ว!