ตัวเลข: คำศัพท์ที่มีประโยชน์ที่สุดที่คุณจะได้เรียนรู้
ไม่ว่าจะเป็นราคา เวลา รถไฟ เบอร์โทรศัพท์ อายุ หรือวันที่ ตัวเลขปรากฏอยู่ทุกที่ และข่าวดีก็คือตัวเลขภาษาญี่ปุ่นนั้นมีความเป็นตรรกะอย่างเหลือเชื่อ หากคุณเรียนรู้เลข 0–10 คุณจะสามารถสร้างตัวเลขเกือบทุกจำนวนได้สูงสุดถึง 99,999,999 ด้วยกฎการวางต่อกันง่ายๆ ในบทนี้ คุณจะได้เชี่ยวชาญการนับเลข การบอกเวลา วันที่ และได้สัมผัสกับ "คำลักษณนาม" อันโด่งดังของญี่ปุ่นเป็นครั้งแรก
1. เลขศูนย์ถึงสิบ
| ตัวเลข | คันจิ | คำอ่าน | โรมาจิ |
|---|---|---|---|
| 0 | 〇 / ゼロ | れい・ゼロ | rei / zero |
| 1 | 一 | いち | ichi |
| 2 | 二 | に | ni |
| 3 | 三 | さん | san |
| 4 | 四 | よん・し | yon / shi |
| 5 | 五 | ご | go |
| 6 | 六 | ろく | roku |
| 7 | 七 | なな・しち | nana / shichi |
| 8 | 八 | はち | hachi |
| 9 | 九 | きゅう・く | kyū / ku |
| 10 | 十 | じゅう | jū |
ทำไมเลข 4, 7 และ 9 ถึงมีสองคำอ่าน? คำอ่านมาตรฐานในปัจจุบันคือ yon, nana, kyū ส่วนคำอ่านสำรองอย่าง し (shi) และ く (ku) จะยังคงใช้ในบริบทเฉพาะ (เช่น เดือนและเวลาบางอย่างดังที่จะกล่าวถึงด้านล่าง) เกร็ดน่ารู้ทางวัฒนธรรมคือ し ออกเสียงเหมือนคำว่า 死 (ความตาย) และ く ออกเสียงเหมือนคำว่า 苦 (ความทุกข์ทรมาน) โรงพยาบาลและโรงแรมในญี่ปุ่นจึงมักข้ามเลขห้อง 4 และ 9 ไป เหมือนกับอาคารในตะวันตกที่ข้ามชั้น 13 นั่นเอง!
2. การสร้างตัวเลขที่มากขึ้น
ตัวเลขภาษาญี่ปุ่นใช้วิธีการวางต่อกันเหมือนคณิตศาสตร์:
- 11–19 = "สิบ + เลขหลักหน่วย": 11 = じゅういち (jū-ichi), 12 = じゅうに (jū-ni), … 19 = じゅうきゅう (jū-kyū)
- 20, 30… = "เลขหลักหน่วย + สิบ": 20 = にじゅう (ni-jū), 30 = さんじゅう (san-jū), … 90 = きゅうじゅう (kyū-jū)
- ผสมทั้งสองอย่าง: 25 = にじゅうご (ni-jū-go, "สอง-สิบ-ห้า"), 78 = ななじゅうはち (nana-jū-hachi)
หลักร้อยและหลักพันก็ใช้หลักการเดียวกัน แต่มีการเปลี่ยนเสียงเล็กน้อย (ทำตัวหนาไว้) เพื่อให้พูดได้ง่ายขึ้น:
| หลักร้อย (百) | คำอ่าน | หลักพัน (千) | คำอ่าน |
|---|---|---|---|
| 100 | ひゃく (hyaku) | 1,000 | せん (sen) |
| 300 | さんびゃく (sanbyaku) | 3,000 | さんぜん (sanzen) |
| 600 | ろっぴゃく (roppyaku) | 6,000 | ろくせん (rokusen) |
| 800 | はっぴゃく (happyaku) | 8,000 | はっせん (hassen) |
หลักร้อยและหลักพันอื่นๆ เป็นไปตามกฎปกติทั้งหมด: 200 = にひゃく, 500 = ごひゃく, 2,000 = にせん เป็นต้น
ระบบ 万 (man): การคิดเลขหลักหมื่น
นี่คือจุดที่แตกต่างออกไปอย่างแท้จริง: ในขณะที่ภาษาอังกฤษจัดกลุ่มตัวเลขขนาดใหญ่ด้วย หลักพัน (10,000, 100,000, 1 ล้าน) ภาษาญี่ปุ่นจะจัดกลุ่มด้วย หลักหมื่น (万, man):
| ตัวเลข | ภาษาญี่ปุ่น | วิธีคิด |
|---|---|---|
| 10,000 | いちまん (ichiman) | 1 man |
| 100,000 | じゅうまん (jūman) | 10 man |
| 1,000,000 | ひゃくまん (hyakuman) | 100 man (หนึ่งล้าน = "หนึ่งร้อยหมื่น"!) |
สำหรับชีวิตประจำวัน คุณมักจะใช้แค่หลัก万 — อาหารเย็นมื้อดีๆ อาจราคา 3,500円 (さんぜんごひゃくえん) ส่วนค่าโรงแรมคืนละ 12,000円 (いちまんにせんえん) โดยราคาจะเติม 円 (えん, en — เยน) ต่อท้ายตัวเลขได้เลย
3. การบอกเวลา
เวลาคือตัวเลข + 時 (ji, โมง/นาฬิกา) ส่วนนาทีคือตัวเลข + 分 (fun/pun):
| ชั่วโมง | คำอ่าน | ชั่วโมง | คำอ่าน |
|---|---|---|---|
| 1時 | いちじ (ichiji) | 7時 | しちじ (shichiji) |
| 2時 | にじ (niji) | 8時 | はちじ (hachiji) |
| 3時 | さんじ (sanji) | 9時 | くじ (kuji) |
| 4時 | よじ (yoji) | 10時 | じゅうじ (jūji) |
| 5時 | ごじ (goji) | 11時 | じゅういちじ (jūichiji) |
| 6時 | ろくじ (rokuji) | 12時 | じゅうにじ (jūniji) |
ชั่วโมงที่มีวิธีอ่านพิเศษ 3 อย่างคือ — ต้องจำให้แม่น: よじ (4:00), しちじ (7:00), くじ (9:00) ห้ามใช้ "yonji" หรือ "kyūji" เด็ดขาด!
นาทีจะสลับระหว่าง ふん (fun) และ ぷん (pun) ขึ้นอยู่กับเสียงข้างหน้า:
| นาที | คำอ่าน | นาที | คำอ่าน |
|---|---|---|---|
| 1分 | いっぷん (ippun) | 6分 | ろっぷん (roppun) |
| 2分 | にふん (nifun) | 7分 | ななふん (nanafun) |
| 3分 | さんぷん (sanpun) | 8分 | はっぷん (happun) |
| 4分 | よんぷん (yonpun) | 9分 | きゅうふん (kyūfun) |
| 5分 | ごふん (gofun) | 10分 | じゅっぷん (juppun) |
คำเสริมที่มีประโยชน์: 半 (han) = ครึ่ง → 3時半 (sanji han, 3:30), 午前 (gozen) = ก่อนเที่ยง (a.m.), 午後 (gogo) = หลังเที่ยง (p.m.) → 午後7時 (gogo shichiji, 1 ทุ่ม/19:00 น.) การถามเวลา: いま何時ですか (ima nanji desu ka) — "ตอนนี้กี่โมงแล้ว?"
4. ปฏิทิน
วันในสัปดาห์
คุณได้เจอคำเหล่านี้ในบทคันจิแล้ว นี่คือรายการเต็มสำหรับการทบทวน: 月曜日 (getsuyōbi, จันทร์), 火曜日 (kayōbi, อังคาร), 水曜日 (suiyōbi, พุธ), 木曜日 (mokuyōbi, พฤหัสบดี), 金曜日 (kin'yōbi, ศุกร์), 土曜日 (doyōbi, เสาร์), 日曜日 (nichiyōbi, อาทิตย์) การถาม: 今日は何曜日ですか (kyō wa nan'yōbi desu ka) — "วันนี้วันอะไร?"
เดือน: เรียบง่ายอย่างสวยงาม
เดือนเป็นเพียงตัวเลข + 月 (gatsu) เช่น มกราคม = 一月 (ichigatsu), กุมภาพันธ์ = 二月 (nigatsu)… เดือนเดียวที่ต้องระวังคือเดือนที่ใช้ตัวเลขแบบอ่านพิเศษ:
- เมษายน = 四月 しがつ (shigatsu) — ไม่ใช้ "yongatsu"
- กรกฎาคม = 七月 しちがつ (shichigatsu)
- กันยายน = 九月 くがつ (kugatsu) — ไม่ใช้ "kyūgatsu"
วันที่ของเดือน: ส่วนที่ต้องระวัง
ตั้งแต่วันที่ 11 เป็นต้นไป วันที่ส่วนใหญ่จะเป็นตัวเลข + にち (nichi): 11日 = じゅういちにち, 25日 = にじゅうごにち แต่ในวันที่ 1–10 (บวกกับอีกไม่กี่วัน) จะใช้ระบบการนับแบบดั้งเดิมของญี่ปุ่น — ต้องท่องจำ:
| วันที่ | คำอ่าน | วันที่ | คำอ่าน |
|---|---|---|---|
| 1日 | ついたち (tsuitachi) | 6日 | むいか (muika) |
| 2日 | ふつか (futsuka) | 7日 | なのか (nanoka) |
| 3日 | みっか (mikka) | 8日 | ようか (yōka) |
| 4日 | よっか (yokka) | 9日 | ここのか (kokonoka) |
| 5日 | いつか (itsuka) | 10日 | とおか (tōka) |
วันอื่นๆ ที่ไม่ปกติ: 14日 じゅうよっか (jūyokka), 20日 はつか (hatsuka), 24日 にじゅうよっか (nijūyokka) ระวังคำที่เสียงคล้ายกัน: 8日 ようか กับ 4日 よっか — เสียง っ ตัวเล็กนั้นแหละคือสิ่งที่แยกวันที่ 8 ออกจากวันที่ 4!
คำบอกเวลาสัมพัทธ์
| ภาษาญี่ปุ่น | โรมาจิ | ความหมาย | ภาษาญี่ปุ่น | โรมาจิ | ความหมาย |
|---|---|---|---|---|---|
| 今日 | kyō | วันนี้ | 今 | ima | ตอนนี้ |
| 昨日 | kinō | เมื่อวาน | 今朝 | kesa | เช้านี้ |
| 明日 | ashita | พรุ่งนี้ | 今晩 | konban | คืนนี้ |
| 先週 | senshū | สัปดาห์ที่แล้ว | 毎日 | mainichi | ทุกวัน |
| 今週 | konshū | สัปดาห์นี้ | 毎朝 | maiasa | ทุกเช้า |
| 来週 | raishū | สัปดาห์หน้า | 毎晩 | maiban | ทุกคืน |
| 先月 | sengetsu | เดือนที่แล้ว | 去年 | kyonen | ปีที่แล้ว |
| 来月 | raigetsu | เดือนหน้า | 来年 | rainen | ปีหน้า |
ลองสังเกตแพทเทิร์น: 先 (sen/ที่แล้ว) — 今 (kon/นี้) — 来 (rai/หน้า) รวมกับ 週 (shū, สัปดาห์) และ 月 (getsu, เดือน): 先週・今週・来週 และ 先月・今月・来月 ส่วนปีจะมีบางจุดที่ไม่ปกติ คือปีที่แล้วใช้ 去年 (kyonen, ไม่ใช่ ✗先年), ปีนี้ใช้ 今年 พร้อมคำอ่านพิเศษ kotoshi และมีแค่ 来年 (rainen) เท่านั้นที่ทำตามแพทเทิร์นปกติ
5. คำลักษณนาม: คำนับเลขของญี่ปุ่น
ในภาษาไทยหรืออังกฤษ เราอาจพูดว่า "กระดาษ 2 แผ่น" หรือ "กาแฟ 3 แก้ว" ภาษาญี่ปุ่นใช้หลักการนี้กับ ทุกสิ่งทุกอย่าง: ตัวเลขจะเติม คำลักษณนาม ที่สอดคล้องกับสิ่งที่กำลังนับ มีคำลักษณนามอยู่มากมาย แต่ 5 คำต่อไปนี้ครอบคลุมสถานการณ์สำหรับผู้เริ่มต้นส่วนใหญ่:
| คำลักษณนาม | ใช้สำหรับ | ตัวอย่าง |
|---|---|---|
| 〜つ (tsu) | สิ่งของทั่วไป (ครอบจักรวาล, ใช้ได้เฉพาะเลข 1–10) | ひとつ, ふたつ, みっつ, よっつ, いつつ, むっつ, ななつ, やっつ, ここのつ, とお |
| 〜人 (nin) | คน | ひとり (1), ふたり (2), さんにん (3), よにん (4), ごにん (5)… |
| 〜本 (hon/bon/pon) | สิ่งของทรงยาว: ขวด, ปากกา, ร่ม | いっぽん (1), にほん (2), さんぼん (3)… |
| 〜枚 (mai) | สิ่งของแบนๆ: กระดาษ, ตั๋ว, เสื้อ | いちまい, にまい, さんまい… (เป็นไปตามกฎปกติ!) |
| 〜匹 (hiki/biki/piki) | สัตว์ขนาดเล็ก: แมว, สุนัข, ปลา | いっぴき (1), にひき (2), さんびき (3)… |
สังเกต ひとつ・ふたつ・みっつ นะครับ — นี่คือระบบการนับแบบดั้งเดิมของญี่ปุ่น ซึ่งเป็นระบบเดียวกับที่อยู่เบื้องหลัง ついたち・ふつか・みっか ในวันที่ ทั้งหมดนี้เชื่อมโยงถึงกัน!
กลยุทธ์สำหรับผู้เริ่มต้น: เมื่อคุณไม่แน่ใจว่าต้องใช้คำลักษณนามตัวไหน ให้ใช้ 〜つ สำหรับสิ่งของทั่วไป แล้วจะไม่มีใครสังเกตเห็น: りんごをみっつください (ringo o mittsu kudasai) — "แอปเปิล 3 ลูกครับ/ค่ะ" โดยคำลักษณนามจะวางไว้หลังคำนาม+คำช่วย หน้าคำกริยาพอดี คุณจะได้ฝึกรูปแบบนี้อย่างจริงจังในส่วนของไวยากรณ์
6. รอบฝึกฝน
ลองปิดคำตอบแล้วฝึกพูดออกมาดังๆ:
| พูดเป็นภาษาญี่ปุ่นว่า… | คำตอบ |
|---|---|
| 365 | さんびゃくろくじゅうご (sanbyaku rokujū go) |
| 16:30 น. (บ่าย 4 โมงครึ่ง) | ごご よじはん (gogo yoji han) |
| 9:15 | くじ じゅうごふん (kuji jūgofun) |
| 8 กรกฎาคม | しちがつ ようか (shichigatsu yōka) |
| 1 เมษายน | しがつ ついたち (shigatsu tsuitachi) |
| 2,980 เยน | にせんきゅうひゃくはちじゅうえん (nisen kyūhyaku hachijū en) |
| สองคน | ふたり (futari) |
| ทุกเช้าตอน 7 โมง | まいあさ しちじ (maiasa shichiji) |
สรุปและประเด็นสำคัญ
- การเรียงตัวเลขเป็นไปตามตรรกะ: 25 = "สอง-สิบ-ห้า" (にじゅうご) โดยคำอ่านมาตรฐานของ 4/7/9 คือ yon/nana/kyū
- การเปลี่ยนเสียงที่ต้องท่องจำ: さんびゃく (300), ろっぴゃく (600), はっぴゃく (800), さんぜん (3,000), はっせん (8,000)
- ตัวเลขหลักใหญ่จะจัดกลุ่มตาม 万 (10,000): หนึ่งล้าน = ひゃくまん ("100 man")
- เวลา = ตัวเลข + 時; ชั่วโมงที่มีวิธีอ่านไม่ปกติ: よじ, しちじ, くじ ส่วนนาทีจะสลับ ふん/ぷん; 半 = ครึ่ง; 午前/午後 = a.m./p.m.
- เดือน = ตัวเลข + 月 โดยมีเดือนที่ยกเว้นคือ しがつ (เม.ย.), しちがつ (ก.ค.), くがつ (ก.ย.) ส่วนวันที่ 1–10 มีวิธีอ่านพิเศษ: ついたち, ふつか, みっか… บวกกับ じゅうよっか (วันที่ 14) และ はつか (วันที่ 20)
- เวลาสัมพัทธ์เป็นระบบ: 先/今/来 + 週/月/年
- การนับเลขต้องใช้ คำลักษณนาม: 〜つ สำหรับสิ่งของ (ใช้แทนกันได้ทุกอย่าง), 〜人 สำหรับคน (ต้องจำ ひとり, ふたり!), 〜本 สำหรับของทรงยาว, 〜枚 สำหรับของแบน, 〜匹 สำหรับสัตว์เล็ก